İzmir Kent Konseyi Homeros Salonu’nda düzenlenen söyleşide, 1828 yılında İzmirli kadınların ekmek zammına karşı başlattığı ve Osmanlı'nın ilk kadın eylemi olarak nitelendirilen tarihi mücadele ele alındı. Ulusal Eğitim Derneği Genel Başkanı Osman Gazi Oktay'ın yönlendiriciliğinde gerçekleşen etkinlikte, kadınların üç günlük direniş sonucunda Vali Hasan Paşa'ya zammı geri aldırdığı vurgulandı.
Program, Özgürce Tarih platformunun hazırladığı “Saraya Başkaldıran Analar: 1828 İzmir Ekmek İsyanı ve Kadınların Rızık Çığlığı” başlıklı görsel sunumla başladı. Dokuz Eylül Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Emin Elmacı ile Türk-İş Türk Metal Sendikası İzmir Şubeleri Kadın Kolları Temsilcisi Emine Kanlı'nın konuşmacı olduğu oturumda, kadınların toplumsal rollerine dikkat çekildi.
Kadınlar zammı üç günde geri aldırdı
Prof. Dr. Mehmet Emin Elmacı, 1828 yılında ekmek fiyatlarının artması ve gramajın küçülmesi üzerine Kadifekale, Tilkilik, Namazgah ve Damlacık semtlerindeki kadınların harekete geçtiğini belirtti. Elmacı, "Erkeklerin başaramadığını kadınlar 3 günde başardı" diyerek; kadınların Rum ve Ermeni emekçi kadınları da eyleme katarak Vali Hasan Paşa'ya zammı geri aldırdıklarını ifade etti. Bu eylemin Osmanlı'daki ilk kadın hareketi olduğunu kaydeden Elmacı, sürecin Tanzimat Fermanı'na giden yolda toplumsal dinamikleri etkilediğini vurguladı.
İzmir Kent Konseyi Kadın Meclisi Başkanı Banu Ufacık ise kadınların yer almadığı hiçbir toplumsal mücadelenin başarı şansının olmadığını dile getirdi. Kurtuluş Savaşı'ndaki gizli kahramanların kadınlar olduğunu hatırlatan Ufacık, örgütlü mücadeleyi büyütme bilincinde olduklarını söyledi.
Sendikal mücadelede kadın temsili önem taşıyor
Türk Metal Sendikası İzmir Şubeleri Kadın Kolları Temsilcisi Emine Kanlı, ağır sanayi ve metal iş kolunda kadın çalışan sayısının azlığına rağmen yönetim kademelerinde kadın temsiline özen gösterdiklerini belirtti. Kanlı, kadınların ev işleri ve toplumsal yükler nedeniyle sosyal hayata katılımda engeller yaşadığını belirterek, Clara Zetkin’in “Göğün yarısı olan kadınlar, kavganın da yarısıdır” sözüyle kadın dayanışmasının önemine değindi.
Osman Gazi Oktay ise İzmir'in Türkiye tarihindeki stratejik konumuna değinerek; 15 Mayıs 1919 işgalinin ve 9 Eylül 1922 kurtuluşunun önemini hatırlattı. Program, konuşmacılara teşekkür belgelerinin takdim edilmesi ve Osman Gazi Oktay tarafından Namık Kemal Lisesi Tarih Öğretmeni Kazım Çavdar'ın derlediği “Yastığımız Mezar Taşı Yorganımız Kar Olsun” kitabının hediye edilmesiyle sona erdi.
